Powinność czynienia dobra

                                                 

 

„Znacie sprawę Jezusa z Nazaretu, którego Bóg namaścił Duchem Świętym i mocą. Dlatego, ze Bóg był z Nim, przeszedł On dobrze czyniąc i uzdrawiając wszystkich, którzy byli pod władzą diabła. ( Dz 10, 38-39)

 

„Przeszedł On dobrze czyniąc”.  W tych czterech słowach zawarł Apostoł Piotr całą prawdę o ziemskiej drodze Jezusa. Chrystus nie pognębił Rzymian i nie wyzwolił Narodu Izraelskiego spod ich okupacji, nie obsypał rodaków bogactwami, nie chciał dla siebie zaszczytów i władzy.

„Przeszedł On dobrze czyniąc”

Może za małą mamy wiarę, by przywrócić zdrowie choremu, otworzyć oczy niewidomemu. Nie potrafimy chodzić po morzu i uciszać burzy. Ale możemy przejść przez ziemię, choćby tę najbliższą wokół nas, dobrze czyniąc. Wygładzić miłością twarz ściągniętą grymasem bólu, pomóc dziecku ulicy, darować krzywdę, uśmiechnąć się do tych, do których nikt się nie uśmiecha, położyć lampkę i modlitwę na zapomnianym grobie. Ilu było takich przed nami: Albert Schweitzer, brat Albert Chmielowski, Janusz Korczak , Matka Teresa z Kalkuty i wielu innych, których imiona zna tylko Bóg.

Czy dołączę do nich, czy też przejdę przez ziemię tupiąc głośno butami i rozrzucając bliźnich na boki, syty sławy i złota, by na końcu stanąć przed Bogiem z pustymi rękoma.

 

 

 

 

 

 

Potrzeba zastanowienia

                                               

„Powiedzcie : co się wam wydaje ? -Pewien człowiek miał dwu synów. Zwracając się do jednego z nich, powiedział: Synu mój, idź dziś popracować w winnicy. A on odpowiedział : Dobrze, panie – ale nie poszedł. Potem zwracając się do drugiego powiedział to samo. A ten odpowiedział : Nie chcę ! Ale potem odczuwając niepokój, poszedł. Który z tych dwóch wypełnił wolę ojca ?”

(Mt  21 28-31)

 

Dobry Boże – chciałoby się powiedzieć, „ile łez, ile bólu i skarg” można by uniknąć, gdyby człowiek zechciał, zanim coś źle uczyni, rozważyć w sercu i umyśle swój zamiar. To jeszcze wprawdzie niczego nie przesądza, ale wzbudza niepokój i to może być dobry niepokój.  Może to i zbytni optymizm, jeśli nie naiwność, ale gdyby każdy z nas przynajmniej czasami ten niepokój odczuwał, to ilość zła i cierpienia wokół nas radykalnie by się zmniejszyła.

Syn powiedział ojcu „nie”. Gdyby zabrakło mu owego niepokoju, a inni tłumacze mówią także o żalu i opamiętaniu, o wyrzutach sumienia,  zostałby z tym swoim „nie” ze wszystkimi tego konsekwencjami.

Jest w nas jednakże coś i z tego pierwszego syna. Ileż to razy mówimy „tak” Bogu, bliźnim naszym, samym sobie, a potem lekce sobie ważymy nasze słowo.

 

 

 

 

Poetyka walki

                                                      

 

Trudno zaprzeczyć temu, że są sytuacje gdy walka staje się smutną, czy wręcz tragiczną koniecznością. Są to sytuacje zagrożenia życia, zagrożenia istnienia mojej ojczyzny, potrzeba zapewnienia elementarnych warunków, by móc żyć. Walka o te wartości, niezależnie jak bywa okrutna, uwzniośla jej uczestników często oddających swoje życie by ratować innych. Taka walka tworzy bohaterów i bohaterskie mity. Bardzo poważną konsekwencją tego staje się to, że walka nawet wtedy gdy już nie jest absolutnie konieczna, staje się sposobem na życie, rozwiązywanie konfliktów z bliźnimi i kształtowanie oblicza otaczającej nas rzeczywistości. Przyjrzyjmy się więc walce w jej niemal wojennej retoryce.

Walka zakłada istnienie wroga. Mój bliźni, brat naszego Boga staje się naszym wrogiem! Jedynym sensem walki jest zniszczenie tego wroga, ale wygrana nie jest jednoznaczna z pokojem. O ile w klasycznych konfliktach militarnych na ogół któraś ze stron jest faktycznym zwycięzcą, o tyle w walkach, które toczymy z naszymi bliźnimi wyznającymi inny niż nasz światopogląd, już niekoniecznie. Walka prowadzona na wyniszczenie powoduje, że obie strony ponoszą straty. Cel zaczyna uświęcać środki. Nawet jeśli na jakimś etapie jedna ze stron odniesie zwycięstwo, to przecież nie spowoduje to zmiany sposobu myślenia u drugiej. Owszem poczuje się ona skrzywdzona, upokorzona i teraz jedynym jej celem będzie gromadzenie sił i środków, by odzyskać dumę i poczucie swojej wartości, ale także odpłacić przeciwnikowi za swoje upokorzenie. Idealnym dopalaczem jest nienawiść, im większa, tym motywacja do zniszczenia przeciwnika bardziej skuteczna. Ponieważ ilość kamieni jest nieograniczona, a zapał nieśmiertelny to zmieniają się czasy, ludzie i rzeczywistość, a walka trwa w najlepsze.

Pomijając wszystkie dylematy etyczne, to ten sposób „nawracania” moich bliźnich na słuszny świata ogląd jest skrajnie nieskuteczny. Sama walka jest oczywiście widowiskowa, zapewnia wśród swoich sławę i uznanie, mile łechce dumę z powodu celnego przywalenia przeciwnikowi.

Logika Ewangelii jest radykalnie inna i aby ją zrozumieć, trzeba faktycznie narodzić się na nowo. Po ludzku rzecz sądząc tej logiki w ogóle nie ma. Bo jaka jest logika aby temu, który mnie spoliczkował nie tylko nie oddać, ale nadstawić drugi policzek? Czynienie dobra tym, którzy też je nam czynią jest zrozumiałe i akceptowalne, ale czynić dobro tym, którzy nas częstują złem, jest nonsensem. Ale na tym właśnie nonsensie i na tym braku logiki  jest zbudowane Królestwo Boże. To królestwo o którym nauczał Jezus może być głupstwem dla wielu, ale dla nas chrześcijan jest drogą do wieczności, do zbawienia. Może też stać się drogą dla innych ode mnie. Jak?

Jeżeli w życiu codziennym będę starał się żyć Jego nauką to jest szansa, że prędzej czy później inni to zauważą. Zauważą radość, dobro i pokój mimo cierpienia i łez, które dotykają każdego z nas. Te wymienione wartości są pożądane przez wszystkich, kto z nas nie chciałby być radosnym i szczęśliwym? Z czystej ciekawości, a może nawet śmiechu warto, zazdrości zechcą zobaczyć inny świat i zastanowić się nad nim. Może pojawi się u nich zaduma, niepokój, może choć na chwilę rozprostują zaciśniętą pięść. Może, kto to wie, On pisze prosto na krzywych liniach.

 

                                                        Pielgrzym

„Jahwe rzekł do Abrama:” Wyjdź z twojej ziemi rodzinnej i z domu twego ojca do kraju, który ci ukażę. Uczynię bowiem z ciebie wielki naród, będę ci błogosławił i twoje imię rozsławię: staniesz się błogosławieństwem. Będę błogosławił tym, którzy ciebie błogosławić będą, a tym, którzy tobie będą złorzeczyli, i ja będę złorzeczył. Przez ciebie będą otrzymywały błogosławieństwo ludy całej ziemi”   (Rdz, 12, 1-3)

 

 

          Nad stanami jest i stanów – stan,

                                                    Jako wieża nad płaskie domy

                                                    Stercząca, w chmury…

                                                                          2

                                                     Wy myślicie, że ja nie Pan

                                                     Dlatego że dom mój ruchomy

                                                     Z wielbłądziej skóry

                                                                            3

                                                      Przecież ja – aż w nieba łonie trwam,

                                                      Gdy ono duszę mą porywa,

                                                      Jak piramidę!

                                                                              4   

                                                      Przecież i ja – ziemi tyle mam,

                                                      Ile jej stopa ma pokrywa,

                                                      Dopokąd idę!…                    

 

(C.K Norwid – Pielgrzym)

 

Łatwo powiedzieć :” Wyjdź z twojej ziemi…”. Bóg wprawdzie nie szczędzi Abramowi obietnic, wszakże w tym momencie brzmią one nieco fantastycznie. W końcu są to tylko słowa, oczywiście słowa Boga, ale Abram Go dopiero poznaje. Miał Abram siedemdziesiąt pięć lat. Jego życie było poukładane. Miał piękną żonę, stada owiec, może przyjaciół i znajomych. Znał każdą piędź ziemi na której spędził kawał swojego życia. A teraz tak po prostu: Wyjdź! Św. Paweł powie:” Wyszedł, nie wiedząc, dokąd idzie”. Nie na darmo nazywamy go ojcem naszej wiary.

Wiele tysięcy lat minęło a Bóg dokładnie tak samo mówi do nas : Wyjdź, wyjdź ze swojego dotychczasowego życia, ze swoich przyzwyczajeń, z tego co doskonale znasz, w czym czujesz się wygodnie i bezpiecznie. Masz moją obietnicę, ale jeśli nie odważysz stać się nowym człowiekiem, jeśli nie ruszysz w drogę, jeśli zapomnisz, że jesteś tu pielgrzymem, a twój dom „ Jako wieża nad płaskie domy” nigdy nie zobaczysz swojej ziemi obiecanej.

 

 

 

Otwarte oczy

                                               

„Tak przybliżyli się do wsi,  do której zdążali, a On okazywał, jakoby miał iść dalej. Lecz przymusili Go mówiąc: „Zostań z nami, gdyż ma się ku wieczorowi i dzień się już nachylił”. Wszedł więc, aby zostać z nimi. Gdy zajął z nimi miejsce u stołu, wziął chleb, odmówił błogosławieństwo, połamał go i dawał im. Wtedy oczy im się otworzyły i poznali Go., lecz On zniknął im z oczu. „ (  Łk 24, 28-31)

 

Uczniowie poznali Go po łamaniu chleba i jak napisał Ewangelista otworzyły się im oczy. Po czym my poznajemy Boga i czy otworzą się nam nasze oczy?

Świat jest pełen śladów Wszechmocnego. Czy łatwo je odnaleźć ? Różnie bywa. Jedni spostrzegą je w gwałtownej niby wicher iluminacji, inni szukają tych Bożych tropów wiele lat. Stare powiedzenie mówi :” że dla chcącego nie ma nic trudnego”. Klucz tkwi w słowie  „chcieć”

Świat jest pełen Bożych znaków. Banałem jest wręcz mówić  o genialnie zaprogramowanym kosmosie, o rozświetlonym miliardami gwiazd firmamencie nieba. Ale przecież nie potrzeba aż tak daleko.

Kiedy patrzy się na dzieła Boga, trudno pozbyć się wrażenia, że stwarzał świat z uśmiechem na ustach. I choć może zabrzmi to nie teologicznie, to ile musi być w Bogu radości czy wręcz poczucia humoru, by stworzyć takie ladaco jak kukułka. Kuka sobie toto, aż  echo się niesie, ale jajko podrzuca innym ptakom do wysiadywania. Żaby zaś naśladują orkiestrę dętą i choć fałszują niemiłosiernie, to jakże miło ich słuchać w czerwcowy wieczór.  Bocian zadumany nad ich losem stoi na jednej nodze i tylko długi dziób mu się rusza za skaczącym przysmakiem. A to australijskie monstrum, które nie dość, że trzyma dzieciaka  w torbie na brzuchu, to jeszcze skacze.

Świat jest pełen tropów Boga, trzeba tylko mieć oczy do patrzenia a uszy do słuchania.

 

 

 

 

 

Panny mądre i panny…

                                                

 „Tedy podobne będzie królestwo niebieskie dziesiąci pannom: które wziąwszy lampy swoje wyszły przeciw oblubieńcowi i oblubienicy. A pięć z nich było głupich, a pięć mądrych. Ale pięć głupich wziąwszy lampy, nie wzięły oleju z sobą: A mądre wzięły oleju w naczynia swoje z lampami. A gdy oblubieniec  omieszkawał,  zdrzymały się wszystkie i posnęły. A w północy stało się wołanie: Oto oblubieniec idzie, wynudźcie przeciwko jemu. Tedy wstały one wszystkie panny, i ochędożyły lampy swoje. Lecz głupie rzekły mądrym: Dajcie nam z oleju waszego: boć lampy nasze gasną. Odpowiedziały mądre, mówiąc: by snadź nam i wam nieostało, idźcie raczej do przedających, a kupcie sobie. A gdy szły kupować, przyszedł oblubieniec: a które były gotowe, weszły z nim na gody, i zacknione są drzwi. A na ostatek przyszły i drugie panny, mówiąc : Panie, Panie otwórz nam. A on odpowiadając, rzekł: Zaprawdę mówię wam: nie znam was. Czujcierz tedy: bo nie wiecie dnia ani godziny.”   (Mt. 25, 1-13)

 

Autorzy nowszych tłumaczeń Biblii, zapewne szanując naszą wrażliwość, piszą o pannach rozsądnych i nierozsądnych. Ale niezapomniany Jakub Wujek mówi wprost o pannach mądrych i głupich. Oczywiście, nadużyciem byłoby odnoszenie tej przypowieści tylko do osób rodzaju żeńskiego. Wszyscy bowiem otrzymaliśmy kiedyś lampę – światło Chrystusa. Kapłan udzielając Chrztu św. mówi, że ten płomień należy podtrzymywać. Najpierw czynią to rodzice dziecka , potem gdy dziecko stanie się dojrzałym człowiekiem, samo musi podjąć ten trud.

Owo dolewanie oliwy, to nic innego jak ciągła praca i wysiłek by wzrastać w mądrości i bojaźni bożej. Taką oliwą, która podtrzymuje światło jakie otrzymaliśmy na Chrzcie Św. jest z pewnością, choć  nie tylko,  modlitwa. Modlitwa rozumiana jako rozmowa z naszym Ojcem, jako skierowanie naszej myśli ku Niemu. I tu zaczyna się kłopot, bo my, my nie mamy czasu na modlitwę.

Kulturalny człowiek, a my takim jesteśmy, rano  i wieczorem myje zęby. Konsekwencje braku takiej higieny mogłyby się okazać zdrowotnie i towarzysko nieprzyjemne. Może to nieco śmieszne, ale gdybyśmy modlitwie nadali rangę… mycia zębów, to zawsze znaleźlibyśmy na nią czas .Ale nie! Czy określenie „głupie panny” jest przesadą ? Nie sądzę.

Jedno jest pewne, na pewno znajdziemy czas, by przejść z tego świata na tamten. Wszakże może się okazać, że oleju do lampy nam zabrakło, tak jak wcześniej brakło go w głowie. Możemy w ciemności naszej duszy przejść obok  Oblubieńca i Go nie zauważyć z braku światła i z …głupoty.

 

Pamięć serca

                                                   

„Zmierzając do Jerozolimy przechodził przez pogranicze Samarii i Galilei. Gdy wchodzili do pewnej wsi, wyszło naprzeciw Niego dziesięciu trędowatych. Zatrzymali się z daleka i głośno zawołali:” Jezusie, Mistrzu, ulituj się nad nami!” Na ich widok rzekł do nich: ”Idźcie, pokażcie się kapłanom!” A gdy,  szli zostali oczyszczeni. Wtedy jeden z nich widząc, że jest uzdrowiony, wrócił chwaląc Boga donośnym głosem, upadł na twarz do Jego nóg i dziękował Mu. A był to Samarytanin. Jezus zaś rzekł: „ Czy nie dziesięciu zostało oczyszczonych ? Gdzie jest dziewięciu ? Żaden się nie znalazł, który by wrócił i oddał chwałę Bogu, tylko ten cudzoziemiec. Do niego zaś rzekł : „Wstań, idź, twoja wiara cię uzdrowiła” (Łk 17, 11-19)

 

Wdzięczność jest darem i pamięcią serca. Jest odpowiedzią serca na otrzymany dar. Każdy dar z serca dany ubogaca obdarowanego i darczyńcę. Tworzy więź, która bywa silniejsza niż śmierć. Wdzięczność przekracza bariery czasu i przestrzeni. Wprowadza radość w spotkanie człowieka z Bogiem i człowieka ze swoim bliźnim.

Niewdzięczność jest chorobą duszy. Ten, kto jest nią zarażony, uważa, że wszystko i wszyscy są dla niego, on sam dla nikogo. Przerażająca pustka samoluba. Chrystus ze smutkiem pyta: „ Czy nie dziesięciu zostało oczyszczonych ? Gdzie jest dziewięciu?” Jest w tym pytaniu żal Jezusa nad małością tych, którzy odeszli bez słowa podzięki. To oni stracili! Nie skorzystali z niepowtarzalnej okazji uzdrowienia, także duchowego.

Jakże wiele uczyniliśmy, by odebrać słowu” wdzięczność” jego pierwotną treść. Wdzięczność to w potocznym odczuciu zapłata materialna za otrzymane dobro. Niektórzy mówią, że „najwygodniej zapłacić”. Pewnie tak. Odwdzięczyć się w tym rozumieniu, to tyle co zapłacić. Nawet „ łapówkę” nazywa się wdzięcznością. A przecież wdzięczność, powtórzmy to raz jeszcze, jest darem serca. Ludzie jakby o tym zapomnieli, choć podświadomie tego pragną. Cóż może być piękniejszego od szczerego stwierdzenia: „ nie zapomnę dobra, które otrzymałem od ciebie”

Grzech,  oprócz zerwania więzi z Bogiem, jest także szczególnie jaskrawą formą niewdzięczności wobec Niego.

Bywa też, że człowiek w beznadziejnej głupocie i pysze uważa, że wszystko co ma, zawdzięcza wyłącznie sobie. Nie potrzebuje  ani Bogu, ani bliźnim dziękować. Sam, jak mówi, się dorobił i nie przyjdzie mu do głowy, że to Wszechmogący zsyła nań słońce i deszcz.

 

Jest brzask poranka.

Dzięki Ci, Boże, za światło dnia, którym

Raz jeszcze napełniają się moje oczy.

Dzięki Ci za każdy oddech, który przedłuża

Moje istnienie.

Dzięki Ci za Krzyż dnia, którego dźwiganie

Przybliża mnie do Ciebie.

Dzięki Ci za ciszę zmierzchu i nocy,

za nadzieję doczekania jutra.

Pamięć Boga

                                                        

 „Ja,  właśnie Ja przekreślam twe przestępstwa i nie wspominam twych grzechów”,    (Iz 43, 25)

   Pan przebacza i odpuszcza grzechy. To wiemy. To jest istota sakramentu pokuty. Ale u proroka Izajasza mamy jeszcze jedno niezwykłe wyrażenie – Pan nie wspomina naszych grzechów.

Gdzieś zasłyszana anegdota:  Jakiś święty pyta w niebie Boga o wyznany Mu przed chwilą przez jakiegoś ziemianina grzech. Bóg patrzy zdziwiony i mówi – nie pamiętam. Przebacza, odpuszcza, nie pamięta, nie wspomina. Po naszym wyznanym z pokorą grzechu w Bożej pamięci nie zostaje nic.

Bywa, że potrafimy przebaczyć i darować krzywdę.  Czy potrafimy nie pamiętać, nie wspominać – pewnie nie. W naszych uszach  brzmi jednak wciąż zachęta abyśmy Go naśladowali.

 

 

 

 

Odzyskał wzrok

 

                                                                                                                                              „Kiedy Jezus razem z uczniami i sporym tłumem wychodził z Jerycha, siedział przy drodze niewidomy żebrak Bartymeusz, syn Tymeusza. Słysząc, że Jezus z Nazaretu przechodzi, zaczął głośno krzyczeć : Synu Dawida, Jezusie, zmiłuj się nade mną!” Wielu nakazywało mu, aby umilkł, lecz on jeszcze głośniej krzyczał: „Synu Dawida, zmiłuj się nade mną!” Wtedy Jezus zatrzymał się i rzekł: ”Zawołajcie go!”. I przywołali niewidomego, mówiąc mu: „ Odwagi, wstań, woła cię!” On zrzucił z siebie płaszcz, zerwał się i szedł do Jezusa. A Jezus zwrócił się do niego:” Co chcesz, abym ci uczynił?” Niewidomy odpowiedział Mu: „ Rabbuni, żebym przejrzał” Odrzekł Jezus : „ Idź, twoja wiara cię uzdrowiła” Zaraz przejrzał i szedł drogą za Nim. „ (  Mk  10, 46-52)

 

 

Opowieść o niewidomym Bartymeuszu można zrozumieć na dwa sposoby. Pierwszy to kolejne uzdrowienie, jeszcze jeden dowód na prawdziwość słów Apostoła, że Jezus przeszedł przez ziemię dobrze czyniąc. Ale można pokusić się o głębsze „ wejście” w ten tekst.

Najpierw mamy proszącego o ratunek człowieka. Co robią jego bliźni – ano uciszają go. Coś nam to mówi? Proszący Bartymeusz nie zraża się. To  też jest dla nas wskazówka.

Jezus słysząc żarliwą prośbę biednego, niewidomego Bartymeusza woła go do siebie i pyta – co chcesz ?  Jezus wie, ale to proszący musi powiedzieć co chce. Jezus niczego nie narzuca, nawet w takiej oczywistej sytuacji szanuje wolność człowieka. Niewidomy chce przejrzeć czyli odzyskać zdrowe, widzące oczy, ale słowo „przejrzeć” ma też jakby inne, choć podobne , znaczenie. Przejrzeć na oczy to także zobaczyć inną rzeczywistość, nie tylko materialną ale i duchową, to zobaczyć coś, czego do tej pory nie widziałem. Przejrzeć na oczy to nieraz zobaczyć na nowo swoje życie. Wyjątkowo ślepi potrafimy być w tym względzie.

Bartymeusz odzyskał zdrowe oczy, ale możemy domniemywać, że i przejrzał bo „ szedł drogą za Nim”

 

 

 

Odpocznijcie maluczko!

                                       

“I zszedłszy się Apostołowie do Jezusa, opowiedzieli mu wszystko co czynili i czego uczyli. I rzekł im : Pójdźcie osobno na miejsce puste, a odpocznijcie maluczko. Bo wiele tych było co przechadzali i odchadzali : i ani czasu mieli do jedzenia. „ (Mk 6, 30-31)

 

 Przywykliśmy czytając Ewangelie, że Jezus wzywa nas do miłości bliźniego, do przebaczania, do ubóstwa i do pójścia za Nim. A tutaj mówi bardzo zwyczajnie, chciałoby się rzec, po ludzku – idźcie odpocząć. Wspaniały  ksiądz Jakub Wujek w swoim jakże pięknym tłumaczeniu powie : „odpocznijcie maluczko” Tak może powiedzieć do swoich uczniów i do nas wszystkich tylko Ten, który nas tak ciepło kocha, który w swym ludzkim bytowaniu też zaznał trudu i pewnie nieraz bardzo pragnął odpoczynku.

Odpoczynek jest wpisany w ludzką kondycję duchową i fizyczną. Wszak jesteśmy stworzeni na obraz i podobieństwo samego Boga, który po stworzeniu świata też „odpoczywał”. Może jednak rozważanie tych akurat  słów Jezusa jest zbędne, bo kogóż to z nas trzeba zachęcać do odpoczynku, któż nie marzy, by choć na chwilę zwolnić ? Tyle tylko, że to pragnienie tak wielu z nas potrafi zagłuszyć innym – mieć, mieć i jeszcze raz mieć.

 To nie ma nic wspólnego z konieczną pracą mającą nam i naszym bliskim, zapewnić utrzymanie. To jest zachłanne rzucanie się na pracę, by mieć więcej i więcej. To prawda, że granica między tym, co jest konieczne a tym co jest pożądliwością dóbr, jest nieostra. Aby ją zobaczyć, trzeba osobistej refleksji, zadumania, zajrzenia w swoje wnętrze, wsłuchania się w głos drugiej osoby. Aby to było możliwe potrzebny jest… odpoczynek.

To nie to samo co nic nie robienie. To ma być przerwa, by aktywnie budować w sobie, jakby to nie zabrzmiało patetycznie, ducha radości, pokoju i wiary, także stanu zachwytu nad pięknem ofiarowanego nam przez Stwórcę świata. Piękne banały ?  Być może, tylko dlaczego w nas tak wiele smutku i łez.